Dit is de dag, Interviews & quotes

Gebrek aan kennis christendom zorgelijk


Commentator en cultuurtheoloog Frank Bosman maakt zich zorgen na het zien van het televisieprogramma Tussen Kunst en Kitsch. Daarin werden twee, in de rooms-katholieke zeer bekende objecten getoond aan experts die niet wisten waar ze mee te maken hadden. ‘Een land dat zijn geschiedenis niet kent, heeft geen toekomst’, vindt Bosman.

kunstkitsch

PS. Ik leg het nog een keer uit. De kunstexpert zegt terecht dat het om een miskelk gaat, maar het ‘schaaltje’ gaat er niet ‘op’ om de ‘rode wijn’ te ‘beschermen’. Het gaat hier om een pateen, een inderdaad schaalvormig object dat bedoeld is om – bij het communiceren op de tong – te voorkomen dat er kruimels van de hostie op de grond vallen. Bij de veel bekendere handcommunie speelt dit geen rol.

In de r.k.-liturgie kennen we wel een object om de inhoud van de kelk te beschermen, maar dat heet een ‘palla’, een vierkant stuk karton met doek er omheen gespannen. En de miswijn gebruikt in de r.k.-liturgie is natuurlijk wit, en niet rood.

Het lepeltje dat de ‘expert’ van Kunst & Kitsch niet kan thuisbrengen tot een oplettende voorbijganger hem inlicht, is een ‘kelklepeltje’, waarmee enkele druppels water in de kelk met wijn kunnen worden bijgemengd. Dit gebruik zien we tegenwoordig minder vaak terugkomen, maar is nog wel bekend.

Je kan natuurlijk zeggen: domme Roomsche poppenkast. Maar aan de andere kant: alles in de r.k.-liturgie is symbolisch, dus ook deze liturgische objecten en hun functie. Zo staat de vermenging van wijn en water voor de vermenging van de goddelijke en menselijke natuur in de persoon van Jezus Christus. En zoals water en wijn nooit meer gescheiden kunnen worden nadat ze eenmaal vermengd zijn, zo kunnen – aldus de kerkvaders – de menselijke en goddelijke natuur van Christus niet uit elkaar worden getrokken.

Het is toch eeuwig zonden dat dit soort subtiele liturgische symbolen zelfs niet meer door ‘experts’ kunnen worden herkend en uitgelegd. Daarvoor hoef je niet eens te geloven. Kwestie van: ken je geschiedenis, ken je cultuur, ken je afkomst.

Bron: Dit is de dag (EO, NPO1)

Advertisements