Vijanddenken


De Telegraaf leek even te discrimineren in haar berichtgeving over de twee vermiste meisjes in Portugal. Of toch niet? Ja, toch wel. De redactie veranderde vliegensvlug haar tekst over de ‘Marokkaans-Nederlandse man’ die even verdacht was. Maar de leugen is nog zo snel of internet achterhaalt ‘m wel. Telegraaf, pas toch alsjeblieft op met vijanddenken, voor je het weet vallen er gewonden (of erger).

telegraaf_tweet.jpg

Het speelde verleden week, de vermissing van twee 16-jarige meisjes uit Bergen op Zoom. De dames stapten 15 november in Eindhoven op het vliegtuig naar het Spaanse Málaga, en verdwenen van de radar. Gelukkig zijn beiden weer ongedeerd teruggevonden in Portugal, hoewel de precieze toedracht nog vaag blijft. En dat is misschien ook maar goed ook. Er zal genoeg leed in de familie heersen op dit moment.

Tussendoor werd ook nog een 34-Portugees opgepakt door de lokale politie. Nederland vroeg om zijn uitlevering omdat hij verdacht zou zijn van ‘onttrekking aan het ouderlijk gezag’, kidnapping dus. Op zich is dat nog niet zo vreemd, maar wel als we kijken hoe de Telegraaf, de grootste krant van Nederland, met dit nieuwsdetail omging.

Op 20 november 2016 brengt de Telegraaf het nieuws van deze aanhouding met de kop ‘Nederlandse Marokkaan aangehouden in zaak vermiste meisje’.

telegraaf_artikel-1

Het gaat volgens de krant om een ’34-jarige man’ met ‘de Nederlandse en Marokkaanse nationaliteit’ die ‘verblijft in Albufeira’. De verdachte heeft dus twee nationaliteiten, waarvan melding wordt gemaakt.

Op 21 november publiceert de Telegraaf een tweede artikel onder de kop ‘Verdachte vermissingszaak vrij’. De Telegraaf meldt dat de verdachte weer is vrijgelaten.

telegraaf_artikel-2

Advocaat Sidney Smeets meldt op 24 november op twitter dat het artikel wel heel vreemd begint, namelijk met de zin ‘de 34-jarige Nederlander die werd aangehouden….’ https://twitter.com/advocaatsmeets/status/801871496071303168 Als bewijs levert hij screenshots van beide artikelen.

telegraaf_tweet.jpg

De reacties op Smeets’ tweet laten geen twijfel bestaan. De Telegraaf wordt verweten racistisch te zijn in haar verslaggeving. Als de persoon in kwestie verdachte is, is hij vooral ‘Marokkaan’ en als hij wordt vrijgelaten vooral een ‘Nederlander’. Wie echter naar de pagina op Telegraaf surft, vindt net een andere tekst .

telegraaf_artikel-2

Op de site staat te lezen: ‘De 34-jarige Nederlandse Marokkaan, die werd aangehouden…’ Vreemd. Wat is er aan de hand. Heeft Smeets het verkeerd gezien? Is het een hoax om Telegraaf zwart te maken? Of heeft de Telegraaf haar pagina aangepast? Behalve het screenshot van Smeets waarop de ‘foute’ tekst te zien, is er nog een ‘bewijs’. Wie het artikel embed in een tweet, krijgt daarbij het voorbeeld van een kennelijk oude tekst te zien.

telegraaf_embedding.jpg

Hier is te zien dat het oorspronkelijke artikel alleen over ‘Nederlander’ sprak, een tekst die later op de site van de Telegraaf is aangepast. Hiermee is min of meer bewezen dat Smeets gelijk had in zijn observatie. Het is als een racistische variatie op ‘Als Nederland wint, winnnen wij; als Nederland verliest, verliezen zij’. De verbetering die de Telegraaf online aanbrengt, zonder overigens dit in de tekst kenbaar te maken, kan gezien worden als een terechte wijziging van een onjournalistieke aanduiding door de krant zelf, maar ook als een reactie op de commentaren op sociale media.

Deze casus geeft aan hoe gemakkelijk het aloude antropologische principe ‘de vijand dat is de ander’ werkt. Als we iemand negatief beoordelen, plaatsen we hem/haar het liefste buiten ons, buiten onze gemeenschap, buiten onze verantwoordelijkheid, en sturen we hem/haar graag als zondebok naar de woestijn (zo niet erger). En als we iemand positief beoordelen, willen we hem/haar dicht bij ons plaatsen, samen op de foto, enzovoorts. Iets van zijn glorie straalt immers op ons af, op mij persoonlijk.

Telegraaf, pas op wat je schrijft. Wakker het vuur van het vijandsdenken niet aan.

Bron: Tilburg Cobbenhagen Center

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s