Half-Life’s Lost Coast en de gesloopte kerk


In de ‘Lost Coast’-level van Half-Life 2 komt de speler in een kapotgeschoten Oosters-Orthodoxe kerk. Een bevreemdende ervaring van een in puin zakkende christelijke samenleving.

Voordat het spel Half-Life 2 in 2004 de wereldmarkt veroverde, presenteerde ontwikkelaar Valve een jaar eerder een zogenaamde ‘tech demo’ om de gamers community te laten zien welke technologische hoogstandjes in de game verwerkt zouden worden. Deze tech demo werd in 2005 als stand-alone door Valve op de markt gebracht onder de naam ‘Lost Coast’.

Gordon Freeman

De hoofdpersoon uit de Half-Life-franchise, de zwijgzame natuurkundige Gordon Freeman, komt ni ‘Lost Coast’ terecht bij een dorpje dat op de kliffen aan zee is gebouwd. Op een hoger plateau staat een Oosters-Orthodoxe kerk van waaruit de vijand, een buitenaardse invasiemacht onder de naam Combine, een voortdurend bombardement op de omgeving uitvoert. De hulzen die worden afgeschoten bevatten echter geen explosieven, maar buitenaardse headcrabs die hun slachtoffers in willoze zombies veranderd.

Ooster-Orthodoxe kerk

Toen ik enkele dagen geleden voor de eerste keer ‘Lost Coast’ speelde, werd ik getroffen door het interieur van de Oosters-Orthodoxe kerk die een centrale rol in deze game speelt. Hoewel van de buitenkant op geen enkele wijze te zien is dat het om een kerk gaat, laat het interieur geen ruimte voor twijfel. Enorme wierookvaten hangen aan zware kettingen in een ruimte vol met fresco’s in Byzantijnse stijl, terwijl het zonlicht door de matglazen glas-in-loodramen schijnt. Achter de iconostase, rechts van het altaar staat de Combine-lanceerinstallatie, die door Freeman vakkundig wordt gesloopt. De door de sabotage gewaarschuwde Combine-soldaten overvallen de speler vervolgens in de kerk.

Audiocommentaar

Het bij ‘Lost Coast’ geleverde audiocommentaar geeft aan dat Valve expres gekozen had voor een ‘klooster’ (sic!) voor haar tech demo.

Monastery’s (sic!) are generally isolated unlit, and built ages ago. They provide a great backdrop for the contrasting combine technology. (…) We use this location as a design constraint that forces a logical consistency behind the art choices. (…) Churches are great dramatic spaces. They’re often lit naturally, with extremes of darkness and brightness, which makes them a great showcase for HDR. Gothic churches are the sober, monochromatic spaces that you’ve seen in almost every horror movie or game. Byzantine churches, on the other hand, are very colorful and have a large variety of material.

Zwaar gehavend

Dat mag allemaal best waar zijn, de ervaring vond ik overweldigend. De kerk is zwaar gehavend. Het dak is er half afgeschoten, ideaal voor de latere overval van de Combine. De iconostase is niets meer dan een leeg frame waar alle iconen uit zijn verwijderd, misschien door Valve vanwege religieuze piëteit, maar in de context van de buitenlandse invasie voelt het toch meer alsof dappere gelovigen deze kostbaarheden voor de bezetter hebben verstopt, of dat de bezetter deze expres heeft verwijderd. Het altaar is nog in tact, maar dat is voornamelijk omdat het een goede dekkingskans moet bieden tegen de vijandelijke aanvallen. Op de muren zijn de fresco’s in een verschrikkelijk slechte staat, maar wie een beetje bekend is met de Oosters-Orthodoxe kunst herkent moeiteloos beroemde iconen van Jezus, Maria-met-kind en de Hemelvaart.

Leeg als een echoput

Zelden heb ik tijdens het spelen van een game een dergelijk gevoel van god-loosheid gekregen als tijdens ‘Lost Coast’. Natuurlijk, zoals het Valve-commentaar al zegt, heb ik vaker in kerken en kathedralen gespeeld, waaronder beroemde als de Notre Dame in Parijs of de Sint-Pieter in Rome (beiden toevallig recent nog in de Assassin’s Creed series). Maar deze kerken zijn vaak vol leven: gelovigen die af en aan lopen, een eredienst die wordt gevierd, complotten worden gesmeed. De kerk van ‘Lost Coast’ is leeg, zo leeg als een echoput, geheel van menselijk leven ontdaan. En de komst van de semimenselijke buitenaardse soldaten kan daar niets aan veranderen. Je zou je bij ‘Lost Coast’ kunnen voorstellen dat enkele weken of zelfs dagen geleden de gelovigen nog de Eucharistie vierden in relatieve vrede, daar waar nu slechts puinhopen resten.

Doordringend beeld

Ongewild geeft Valve in deze tech demo een doordringend beeld van een ont-christelijke samenleving. Ik bedoel hier geenszins mee te zeggen of te suggereren dat de ‘secularisten’ gewapenderhand de christelijke religie zouden willen vernietigen. Ik bedoel dat Valve een kijkje in de toekomst lijkt te geven, waarin de grote religieuze bouwwerken van het christelijk verleden de keuze hebben om tot museum te worden verbouwd of tot ruïnes te moeten vervallen. Een beangstigende gedachte, omdat met de musealisatie en in puin vallen van de christelijke erfenis ook zoveel andere zaken verdwijnen, die onze samenleving gemaakt hebben zoals ze nu is.

De kerk van ‘Lost Coast’ is genoemd naar sint Olga, waarschijnlijk Olga van Kiev (890 – 969), de eerste Russische vorst(in) die zich tot het christendom bekeerde. Haar kerk in ‘Lost Coast’ lijkt het laatste zichtbare getuigenis van het christendom in de hele Half-Life-franchise. Het stemt me niet gerust.

Giving your mind the wings of divine understanding,
you soared above visible creation seeking God the Creator of all.
When you had found Him, you received rebirth through baptism.
As one who enjoys the Tree of Life,
You remain eternally incorrupt, ever-glorious Olga.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s