Films, Televisieseries

‘Wij zijn individuen’


In Monty Python’s The Life of Brian probeert de titelheld, de messias-tegen-wil-en-dank het samendrommende gepeupel van zich af te houden. Wat Brian immers ook zegt of doet, en of dat nu verstandig is of dom, het volk ziet in alles een goddelijk teken of een messiaanse wijsheid. Wanhopig roept de nepmessias tot het volk: “Jullie zijn individuen, ga je eigen weg!” Waarop het volk als uit één mond herhaalt: “Ja, wij zijn individuen”. De uitspraak zelf bevestigt het tegendeel.

Conformisme is zo oud als de wereld. Iedereen wil bijzonder zijn en uitsteken boven het spreekwoordelijke maaiveld. Omdat het weinig mensen gegeven is om uit zichzelf boven dat maaiveld uit te steken, moet de meerderheid van de wereldbevolking het doen met ‘afgetapte bijzonderheid’. Dit betekent: zoveel mogelijk gaan lijken op je held, hem of haar in alles na doen, ook in het verwerpen van massa, burgerlijkheid en conformisme. Helaas betekent dat feitelijk dat je precies het tegenovergestelde doet. Je confirmeert je juist aan de dominante houding binnen een bepaalde sociale groep.

‘Goths’

In de SouthPark-episode Raisins (10-12-03) komt Stan terecht bij de ‘Goths’, een groepje kinderen uit de ‘Gothic’-scene. Stan ziet het leven niet meer zitten omdat zijn vriendin Wendy het uit gemaakt heeft. De Goths zijn stereotype uit de gelijknamige subcultuur: zwart haar en kleren, doodshoofden, kraaien, sigaretten, koffie, en duistere gedichten over het eindeloze lijden dat het menselijk bestaan is. Hoewel de Goths alle moeite doen om hun anderszijn te accentueren, zijn ze feitelijk net zo conformistisch als de rest van het dorp. Als Stan zich wil aansluiten, zegt de oudste Goth: “Als je bij de non-conformisten wil horen, moet je precies doen wat wij doen, je precies kleden zoals wij doen en naar dezelfde muziek luisteren als wij doen.”

‘Nothing matters’

De makers van SouthPark maken dan ook grif gebruik van de dubbele standaard van de Goths om commentaar te geven op andere groepen en individuen die zich omhullen met een artistiek, individualistisch aura. In de kamer van de vrouwelijke Goth hangen verschillende posters. De meest linker laat een raaf zien met een gitaar en de tekst ‘Nothing matters, tour 2003’. Het is een beetje zoeken, maar met wat combineren kom je uit bij de heavy metal band Metallica. De titel verwijst naar hun bekendste hit Nothing else matters.

‘Blauhaus’

In het midden zie je een poster met een groen skelet en de tekst ‘Skippy Puppy’. Dat is een verwijzing naar de ‘industrial heavy metal band’Skinny Puppy. En helemaal rechts zie je een iconische afbeelding van het expressionistische experiment Bauhaus (onder andere Kandinksy) onder de naam ‘blauhaus’. Allemaal voorbeelden van met de lippen beleden nonconformisten. En oorspronkelijk waren de meesters vanBauhaus en de artiesten van Skinny Puppy en Mettalica ook inderdaad vernieuwde krachten in cultureel Europa en Amerika. Maar al snel sloegen de fans toe, en werd hun tegendraads werk opgeslokt door hun eigen burgerlijkheid.

Tray Parker en Matt Stone beschuldigen Hirsch, Skinny Puppy en Bauhaus van dezelfde dubbele standaard als die de Goths hanteren: je moet je verzetten tegen de massa, je moet een individu zijn, maar tegelijkertijd moet je eigenlijk een exact kopie van mij worden. Monty Python heeft gelijk: “wij zijn individuen”.

Bron: Deze column is gepubliceerd op MediaReligieCultuur.nl.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s